Ο Αργοσαρωνικός Κόλπος αποτελεί μια περιοχή γνωστή για τη φυσική της ομορφιά, όπου λόγω της τοποθεσίας του και της κοντινής του απόστασης από την Αττική, συγκαταλέγεται στους πιο δημοφιλής προορισμούς. Ωστόσο, η έντονη τουριστική δραστηριότητα εγκυμονεί απειλές για το θαλάσσιο οικοσύστημα και την Ποσειδωνία, όπως η ρύπανση (λύματα, απορρίμματα) και η μηχανική καταστροφή λόγω της ανεξέλεγκτης αγκυροβόλησης. Στο πλαίσιο του προγράμματος Reposidonia, η iSea ξεκίνησε να δραστηριοποιείται στην περιοχή με σκοπό τη χαρτογράφηση του οικοτόπου προτεραιότητας Posidonia oceanica και την αναγνώριση των απειλών που αντιμετωπίζει.
Τι έχουμε πετύχει μέχρι σήμερα:
Το 2022 η iSea χαρτογράφησε για πρώτη φορά τα λιβάδια Ποσειδωνίας γύρω από τις Σπέτσες και τη Σπετσοπούλα καθώς και τη Βελοπούλα (Μυρτώο Πέλαγος) μέσα από δορυφορικές εικόνες και δεδομένα που συλλέχθηκαν μέσα από έρευνες πεδίου. Ενώ, το 2023 η χαρτογράφηση των λιβαδιών επεκτάθηκε στην περιοχή της Ύδρας.
Το γεγονός ότι απαγορεύεται η κίνηση οχημάτων στα νησιά και πολλές μετακινήσεις από και προς αυτά πραγματοποιούνται με θαλάσσια ταξί, οδηγεί στην αυξημένη κίνηση σκαφών γύρω από τα νησιά. Ωστόσο, οι διαθέσιμες λιμενικές εγκαταστάσεις είναι ανεπαρκείς για να εξυπηρετήσουν έναν τέτοιο αριθμό σκαφών με αποτέλεσμα ο αυξημένος τουρισμός της περιοχής να συμβάλει έντονα στην υποβάθμιση των λιβαδιών Ποσειδωνίας που έχουν χαρτογραφηθεί γύρω από τα δύο αυτά νησιά μέσα από την ανεξέλεγκτη αγκυροβόληση των σκαφών πάνω στα λιβάδια. Παρά το γεγονός ότι η έκταση των λιβαδιών στις Σπέτσες είναι αρκετά μεγάλη, αυτά πλήττονται από κατακερματισμό και υποβάθμιση σε πολλά σημεία. Αντίστοιχη είναι η κατάσταση στο στενό μεταξύ των Σπετσών και της Σπετσοπούλας. Τέλος, στη Σπετσοπούλα παρότι δεν παρατηρήθηκαν αντίστοιχες ανθρωπογενείς πιέσεις παρατηρήθηκε νέκρωση σε πολλά σημεία του λιβαδιού αφήνοντας ακάλυπτα τα ριζώματα της Ποσειδωνίας που πλέον φιλοξενούν διάφορα είδη εποχικής βλάστησης.
Στην Ύδρα η κατανομή των λιβαδιών είναι αρκετά περιορισμένη και όπου υπάρχουν λιβάδια Ποσειδωνίας δεν είναι συνεκτικά. Στις παραλίες του Αγίου Νικολάου και του Αγίου Γεωργίου (Μπίστι) αυτό μπορεί να είναι αποτέλεσμα ανεξέλεγκτης αγκυροβόλησης, καθώς οι περιοχές είναι προσβάσιμες σχεδόν αποκλειστικά από τη θάλασσα και υπάρχει έντονη κινητικότητα σκαφών. Επιπλέον, στην παραλία του Μώλου η προβλήτα προσελκύει υψηλότερη δραστηριότητα σκαφών που αγκυροβολούν εντός του κόλπου.
Η υποβάθμιση των λιβαδιών Ποσειδωνίας στις Σπέτσες και η περιορισμένη κατανομή της Ποσειδωνίας στην Ύδρα εντείνουν ακόμη περισσότερο την ανάγκη προστασίας και αποκατάστασης των λιβαδιών που έχουν απομείνει στις περιοχές αυτές!



Το 2024 η iSea εστίασε στη χαρτογράφηση των λιβαδιών Ποσειδωνίας στην περιοχή της νήσου Πόρου και της χερσονήσου των Μεθάνων, οι οποίες δέχονται καθημερινά εκατοντάδες επισκέπτες ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια των θερινών μηνών. Μεταξύ των επιπτώσεων που εντοπίζονται, η παρουσία μονάδων ιχθυοκαλλιέργειας αποτελεί μια πρόσθετη απειλή για τα λιβάδια λόγω της υπερβολικής εκροής θρεπτικών ουσιών και της εναπόθεσης ιζημάτων. Στο πλαίσιο των δράσεων, διερευνήθηκε επίσης η ύπαρξη ιστορικής παρουσίας λιβαδιών σε συσχέτιση με τις υπάρχουσες και τις ιστορικές μονάδες υδατοκαλλιέργειας (λειτουργικές και εγκαταλελειμμένες).
Στις δυο περιοχές μελέτης, η κατανομή των λιβαδιών της Ποσειδωνίας είναι διάσπαρτη και ασυνεχής κατά μήκος των δυτικών ακτών. Τα λιβάδια εμφανίζονται πυκνότερα και πιο συνεχή στην περιοχή βόρεια των Μεθάνων και τη νοτιότερη περιοχή του Πόρου. Η κατανομή αυτή μπορεί να αποδοθεί εν μέρει στα βαθυμετρικά χαρακτηριστικά των δύο περιοχών, τα οποία χαρακτηρίζονται κυρίως από απότομους, βραχώδεις υποβρύχιους υφάλους. Ο κατακερματισμός και η αραίωση των λιβαδιών είναι πιο έντονη σε περιοχές που σχετίζονται με εγκαταστάσεις υδατοκαλλιέργειας, ενώ σε ορισμένους τουριστικούς όρμους του Πόρου ενδέχεται να οφείλονται στην πίεση αγκυροβόλησης.


Δράσεις και στόχοι για το 2025
Στο πλαίσιο του προγράμματος για το 2025 θα πραγματοποιηθούν οι παρακάτω δράσεις:
Η iSea συνεχίζει τη χαρτογράφηση των λιβαδιών Ποσειδωνίας και άλλων θαλάσσιων φανερόγαμων που απαντώνται στην περιοχή του Αργολικού Κόλπου, με στόχο την καλύτερη κατανόηση της κατανομής τους σε συνάρτηση με περιοχές υφιστάμενων ή προβλεπόμενων εγκαταστάσεων ιχθυοκαλλιεργειών. Παράλληλα, διερευνάται η ιστορική παρουσία της Ποσειδωνίας πλησίον των συγκεκριμένων εγκαταστάσεων.
Η συλλογή των επιστημονικών δεδομένων αποσκοπεί στη δημιουργία μιας βάσης αναφοράς για μελλοντική διαχείριση και διατήρηση της περιοχής. Επιπλέον, μέσω στοχευμένων δράσεων ενημέρωσης και επικοινωνίας, η iSea επιδιώκει την ευαισθητοποίηση του ευρύτερου κοινού για τον πολύτιμο αυτόν βιότοπο και τη σημασία της διατήρησής του σε συνεργασία με την τοπική κοινότητα.
Βρείτε τις αναφορές του προγράμματος παρακάτω:
Βρείτε το ενημερωτικό υλικό του προγράμματος παρακάτω:


