Ο κύριος Κουκουράκης Δημήτριος Κωνσταντίνος, 36 ετών, είναι πλοιοκτήτης τριών αλιευτικών σκαφών: του Ιχθύς Δ.Σ., της Αγίας Ειρήνης Χρυσοβαλάντου και του Κατερίνα Κωνσταντία. Και τα τρία σκάφη συμμετέχουν ενεργά στο πρόγραμμα “Ψαρεύοντας Απορρίμματα – Φέρνοντας Δεδομένα”, με παρουσία σε περιοχές της Κρήτης, των Νοτίων Κυκλάδων και των Δωδεκανήσων, όπου και δραστηριοποιούνται επαγγελματικά. Προέρχεται από μια παλιά ναυτική οικογένεια με μακρά παράδοση στο επάγγελμα. Η οικογενειακή του ιστορία στο ψάρεμα μετρά ήδη τρεις γενιές, ενώ η ενασχόληση με τη μηχανότρατα ξεκίνησε από τον πατέρα του, ο οποίος και ναυπήγησε το πρώτο τέτοιο σκάφος της οικογένειας. Ο ίδιος συνεχίζει με συνέπεια και σεβασμό την οικογενειακή επιχείρηση, έχοντας στο πλευρό του τον αδερφό του και τον πατέρα του. Παράλληλα, τα τελευταία 19 χρόνια δραστηριοποιείται και στον τομέα της ποντοπόρου ναυτιλίας σε παγκόσμιο επίπεδο, εκτελώντας καθήκοντα Πλοιάρχου Α’ σε ελληνική ναυτιλιακή εταιρεία. Η εμπειρία του και στους δύο αυτούς τομείς –της αλιείας και της εμπορικής ναυτιλίας– του δίνει μια σφαιρική εικόνα για τις προκλήσεις και τις ανάγκες της θάλασσας, την οποία υπηρετεί με συνέπεια και επαγγελματισμό.
Ε: Χρόνια ψαρέματος – πώς ξεκίνησε η ενασχόλησή σας με το ψάρεμα;
ΔΚ: Η ενασχόλησή μου με το ψάρεμα δεν ήταν τυχαία ήταν σχεδόν αυτονόητη. Μεγάλωσα μέσα σε αυτή τη ζωή, δίπλα στον πατέρα μου, που με πήρε μαζί του από μικρό παιδί στη θάλασσα. Όπως κι εκείνος, έτσι και ο δικός του πατέρας, ο παππούς μου, ήταν ψαράς. Έτσι ξεκίνησε αυτή η πορεία, από γενιά σε γενιά, περνώντας μέσα από τις ίδιες θάλασσες, τα ίδια λιμάνια, τις ίδιες αγωνίες και ελπίδες. Σήμερα είμαι 36 ετών και μαζί με τον μικρότερο αδερφό μου, συνεχίζουμε αυτή την οικογενειακή παράδοση ως ψαράδες τρίτης γενιάς. Το ψάρεμα μπήκε στη ζωή μας φυσικά – δεν το επιλέξαμε απλώς, μας διάλεξε κι εκείνο με τον δικό του τρόπο. Ελπίζω να υπάρξει συνέχεια, να μπορούμε να συνεχίσουμε να ζούμε από αυτή τη δουλειά, κι αν μας ευλογήσει ο Θεός με παιδιά, να έχουν τη δυνατότητα, αν το θελήσουν, να γνωρίσουν κι εκείνα αυτόν τον τρόπο ζωής. Γιατί για εμάς, το ψάρεμα δεν είναι απλώς επάγγελμα – είναι κληρονομιά.
Ε: Περιγράψτε μας μια ημέρα στη θάλασσα.
ΔΚ: Η εργασία στη θάλασσα, και ειδικά στη μηχανότρατα, αποτελεί μια από τις πιο απαιτητικές και δύσκολες μορφές βιοπορισμού. Δεν πρόκειται απλώς για ένα επάγγελμα, αλλά για έναν τρόπο ζωής που απαιτεί αφοσίωση, υπομονή και σθένος. Οι μέρες ξεκινούν από το βράδυ, με πολύωρα δρομολόγια σε ανοιχτή θάλασσα, κάτω από αντίξοες καιρικές συνθήκες. Το ξενύχτι είναι καθημερινότητα, το άγχος για την ψαριά διαρκές, και η αβεβαιότητα για το μεροκάματο πάντα παρούσα. Το κρύο, οι βλάβες στο σκάφος, οι διαρκείς τεχνικές απαιτήσεις και οι επιχειρησιακοί κίνδυνοι καθιστούν το επάγγελμα αυτό εξαιρετικά επίπονο. Τα λειτουργικά έξοδα είναι δυσβάσταχτα – καύσιμα, συντηρήσεις, λιμενικά τέλη, πληρώματα – ενώ η ποσότητα των αλιευμάτων έχει μειωθεί σημαντικά, επιτείνοντας την οικονομική πίεση. Σε αυτό το περιβάλλον, δεν υπάρχει χώρος για ρομαντισμούς. Αν κάποιος δεν αγαπά βαθιά αυτή τη δουλειά, αν δεν είναι δεμένος ψυχικά με τη θάλασσα, δεν μπορεί να επιβιώσει σε αυτόν τον χώρο. Όσοι συνεχίζουμε να εργαζόμαστε με μηχανότρατες το κάνουμε όχι μόνο από ανάγκη, αλλά κυρίως από βαθιά αγάπη και σεβασμό για αυτή την παραδοσιακή, αλλά πλέον τόσο δύσκολη μορφή επαγγελματικής αλιείας. Η μηχανότρατα δεν είναι απλώς ένα επαγγελματικό εργαλείο είναι η προέκταση της ύπαρξής μας. Κάθε έξοδος στη θάλασσα είναι μια δοκιμασία, αλλά και μια υπενθύμιση της ελευθερίας και της αξιοπρέπειας που χαρίζει αυτό το δύσκολο αλλά τίμιο επάγγελμα.
Ε: Τι διαφορές παρατηρείτε στις ποσότητες απορριμμάτων σε σύγκριση με το παρελθόν;
ΔΚ: Τα απορρίμματα στη θάλασσα έχουν μειωθεί αισθητά σε σχέση με παλιότερα, τουλάχιστον στις περιοχές όπου ψαρεύουμε τακτικά. Αυτό μας δίνει μια μικρή ελπίδα πως η ευαισθητοποίηση γύρω από το θαλάσσιο περιβάλλον έχει αρχίσει να αποδίδει καρπούς. Ωστόσο, το πρόβλημα δεν έχει εξαλειφθεί. Παρατηρούμε πως σε τακτά χρονικά διαστήματα κάνουν την εμφάνισή τους νέα απορρίμματα, κυρίως από εμπορικά και επιβατικά πλοία που περνούν από τις ευρύτερες θαλάσσιες περιοχές. Αυτά τα σκουπίδια δεν προέρχονται από εμάς, αλλά από ανθρώπους που δε δείχνουν σεβασμό για το περιβάλλον στο οποίο δουλεύουμε και ζούμε.Επιπλέον, κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, η κατάσταση επιδεινώνεται. Ο μεγάλος αριθμός τουριστών και λουόμενων, αλλά και ντόπιων που επισκέπτονται τις παραλίες, αφήνει πίσω του σημαντική ποσότητα σκουπιδιών, πολλά από τα οποία καταλήγουν στη θάλασσα με τον άνεμο ή το κύμα. Η εικόνα αυτή μας πληγώνει βαθιά, γιατί βλέπουμε καθημερινά πόσο εύθραυστο είναι το θαλάσσιο οικοσύστημα και πόσο εύκολα μπορεί να πληγεί από την αδιαφορία. Η θάλασσα είναι το σπίτι μας, το μέσο της δουλειάς μας και η πηγή της ζωής μας. Της οφείλουμε σεβασμό, και είναι ευθύνη όλων μας να τη διαφυλάξουμε καθαρή – όχι μόνο για εμάς, αλλά και για τις επόμενες γενιές.
Ε: Ποιο είναι το πιο παράξενο απόρριμμα που έχετε βγάλει;
ΔΚ: Στη θάλασσα έχουμε βγάλει πολλά παράξενα πράγματα – και κάθε φορά μας υπενθυμίζουν πόσο μεγάλη ζημιά μπορεί να προκαλέσει η ανθρώπινη αδιαφορία. Στην πορεία μου ως ψαράς, έχω ανεβάσει από τον βυθό αντικείμενα που δε θα φανταζόταν κανείς: από χαμένα κοντέινερ και τεράστια λάστιχα φορτηγών, μέχρι πανιά από ιστιοπλοϊκά, βαρέλια με υπολείμματα μπογιάς και – ναι – ακόμα και ολόκληρες βάρκες.Όλα αυτά δεν είναι απλώς παράξενα ευρήματα. Πολλές φορές μπλέκονται στα εργαλεία μας, καταστρέφουν τα δίχτυα, χαλάνε την ψαριά και μας κοστίζουν χρόνο και χρήματα.
Ε: Τι σημαίνει η θάλασσα για εσάς και τι σημαίνει η προστασία της;
ΔΚ: Η θάλασσα είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μου. Με αυτήν μεγάλωσα, αυτή γνωρίζω, και από αυτήν ζω. Είναι το επάγγελμά μου, ο καθημερινός μου αγώνας, και ο χώρος όπου έχω αφιερώσει την ενήλικη ζωή μου. Για μένα, η προστασία της δεν είναι απλώς ένα ιδανικό – είναι υποχρέωση. Κάνω ό,τι περνά από το χέρι μου, τόσο πάνω στο καΐκι όσο και από τη στεριά, αλλά και μέσα στο βαπόρι όπου εργάζομαι ως καπετάνιος. Η καθαρή θάλασσα είναι προτεραιότητα και καθήκον μου. Όχι, μόνο γιατί στηρίζεται σε αυτήν η δουλειά μου, αλλά γιατί πιστεύω ότι έχουμε την ευθύνη να παραδώσουμε στις επόμενες γενιές ένα περιβάλλον όσο το δυνατόν πιο υγιές και σεβασμένο.
Ε: Ποιο είναι το μήνυμα που θα θέλατε να περάσετε στον κόσμο;
ΔΚ: Το μήνυμα που θέλω να περάσω στον κόσμο είναι ξεκάθαρο: να αγαπάει, να σέβεται και να προστατεύει τη θάλασσα.Τα ψάρια δεν είναι απλώς μέρος της δουλειάς μας είναι κρίσιμος κρίκος στην παγκόσμια διατροφική αλυσίδα. Για να φτάνουν φρέσκα και υγιεινά στο πιάτο μας, πρέπει πρώτα το περιβάλλον στο οποίο ζουν να είναι καθαρό και ισορροπημένο. Η προστασία της θάλασσας δεν είναι ευθύνη μόνο όσων εργάζονται σε αυτήν, αλλά όλων μας.Κάθε οικογένεια έχει ρόλο σε αυτό. Είναι σημαντικό μέσα από το ίδιο το σπίτι να καλλιεργείται η αγάπη για τα ψάρια και η συνείδηση για τη σημασία της θάλασσας. Τα παιδιά πρέπει να μαθαίνουν από νωρίς όχι μόνο να τρέφονται σωστά, αλλά και να σέβονται το φυσικό περιβάλλον που τους προσφέρει αυτή την τροφή. Κανένας κόπος δεν πάει χαμένος. Με μικρές καθημερινές κινήσεις, ο καθένας μας μπορεί να συμβάλει. Και όταν αυτό το “λίγο” το κάνουν πολλοί, το αποτέλεσμα είναι πραγματικά μεγάλο.
Το πρόγραμμα της iSea «Fishing For Litter» υλοποιείται για όγδοη συνεχόμενη χρονιά σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας, σε συνεργασία με το Κοινωφελές Ίδρυμα Α Κ Λασκαρίδη- Α C Laskaridis Charitable Foundation. Τα πρόσωπα του προγράμματος αυτού, οι επαγγελματίες αλιείς που στηρίζουν ενεργά την προσπάθεια της συλλογής και καταγραφής υδάτινων απορριμμάτων από τους βυθούς της χώρας, μιλούν για τη φύση του επαγγέλματος τους και μοιράζονται την εμπειρία και τις σκέψεις τους για το πρόγραμμα.
Θα θέλαμε μέσα από τη δημοσίευση αυτή να ευχαριστήσουμε όλους τους αλιείς που συνεργάζονται για την αποτελεσματικότερη διεξαγωγή τους προγράμματος “Fishing For Litter” και δίνουν ένα πρόσωπο στην προσπάθεια αυτή.
