Απόφαση έγκρισης του εκπαιδευτικού προγράμματος «Γίνε kookoonari: ένα βιωματικό πρόγραμμα για τη δημιουργία σχολείων μηδενικών απορριμμάτων»

/in

Την έγκριση από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής για την υλοποίηση του στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση έχει λάβει το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Γίνε kookoonari: ένα βιωματικό πρόγραμμα για τη δημιουργία σχολείων μηδενικών απορριμμάτων».

Το πρόγραμμα στοχεύει στην προώθηση της μείωσης των απορριμμάτων μέσα από βιωματικά εργαστήρια και εκπαιδευτικές δραστηριότητες για μικρούς και μεγάλους!

Κατά το προηγούμενο έτος το πρόγραμμα υλοποιήθηκε πιλοτικά στο 10ο Νηπιαγωγείο Κομοτηνής με τη συμμετοχή μαθητών, εκπαιδευτικών και γονέων. Οι συμμετέχοντες έλαβαν μέρος σε δράσεις για την υιοθέτηση πρακτικών μείωσης των απορριμμάτων στο σχολείο, αλλά και το σπίτι! Οι μαθητές συμμετείχαν σε παιχνίδια και δράσεις διοργανώνοντας εκδηλώσεις με μειωμένα απορρίμματα και κάνοντας κομποστοποίηση, αλλά και οι γονείς συμμετείχαν σε βιωματικά εργαστήρια παίρνοντας ιδέες για την επαναχρησιμοποίηση υλικών.

Βρείτε τη σχετική έγκριση εδώ.

Βρείτε πληροφορίες για το #kookoonari εδώ.

Με εξαφάνιση κινδυνεύουν οι καρχαρίες και οι βάτοι της Μεσογείου

/in ,

Μια διεθνής ομάδα θαλάσσιων βιολόγων, με την συμμετοχή της iSea, δημοσίευσε σήμερα μια επιστολή με τίτλο «Οι καρχαρίες και οι βάτοι της Μεσογείου απαιτούν δράση» στο γνωστό επιστημονικό περιοδικό Science. Το άρθρο παρουσιάζει ορισμένα χρήσιμα στοιχεία για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής και το ευρύ κοινό σχετικά με ένα από τα πιο επίκαιρα ζητήματα της Μεσογείου: την αντιμετώπιση της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας, καθώς και την προστασία των καρχαριών και των βάτων που κινδυνεύουν με εξαφάνιση.

«Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης έχουν πετύχει αυτό που η πολιτική πίεση και η διπλωματία δεν έχουν καταφέρει ακόμη», επισημαίνει ο Καθηγητής Marco Milazzo,  Καθηγητής Οικολογίας στο Πανεπιστήμιο του Παλέρμο και πρώτος συγγραφέας του άρθρου. «Η πρόσφατη δημοσίευση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εικόνων και βίντεο προστατευόμενων καρχαριών να πωλούνται στις αγορές του Monastir και της Kelibia στην Τυνησία, είχε ως επακόλουθο αρκετοί τοπικοί και διεθνείς οργανισμοί να προβούν σε επίσημη διαμαρτυρία κατά της κυβέρνησης της Τυνησίας. Ευτυχώς, η απάντηση δεν καθυστέρησε σημαντικά και εν αναμονή της επανεξέτασης της εθνικής νομοθεσίας, η κυβέρνηση της Τυνησίας κοινοποίησε ένα έγγραφο σε όλες τις τοπικές αρχές της χώρας με στόχο την εφαρμογή απαγόρευσης της αλιείας, της εκφόρτωσης και της εμπορίας διαφόρων ειδών καρχαριών και βάτων υπό υψηλό κίνδυνο εξαφάνισης στη Μεσόγειο».

Τα πρόσφατα μέτρα που ελήφθησαν από την κυβέρνηση της Τυνησίας αποτελούν ένα πρώτο βήμα που ενδεχομένως να συμβάλλει στην αλλαγή της αλιευτικής πολιτικής και σε άλλες χώρες της Μεσογείου, συμπεριλαμβανομένων πολλών χωρών της ΕΕ, οι οποίες συγκαταλέγονται μεταξύ των κυριότερων εξαγωγέων και εισαγωγέων αλιευτικών προϊόντων ελασμοβράγχιων  παγκοσμίως. Σύμφωνα με τον πρόσφατα δημοσιευμένο χάρτη πορείας της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, η αλλαγή πολιτικής θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει δράσεις για  την αποτελεσματική αντιμετώπιση της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας, ελέγχους σε λιμάνια και βιομηχανίες μεταποίησης, αύξηση της ιχνηλασιμότητας και της ασφάλειας των θαλασσινών (είδη καρχαριών πωλούνται συχνά ως ξιφίες σε Ιταλία και Ελλάδα, ενώ προστατευόμενα είδη πωλούνται εσκεμμένα με λανθασμένη σήμανση), καθώς και τη δημιουργία θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών για την προστασία των καρχαριών και των βάτων που κινδυνεύουν με εξαφάνιση.

Kαρχαρίες και σαλάχια, που έχουν αξιολογηθεί ως Κινδυνεύοντα (EN) και Κρισίμως Κινδυνεύοντα (CR), σύμφωνα με την Μεσογειακή Κόκκινη Λίστα Απειλούμενων Ειδών της Διεθνούς Ένωσης της Προστασίας της Φύσης (IUCN), εκφορτώνονται σε λιμάνια και διατίθενται στο εμπόριο σε χώρες της Μεσογείου, πολλά από τα οποία είναι και προστατεύμενα είδη. Το σπάνιο είδος Ρινόβατος (Rhinobatos rhinobatos) (A) στη Λιβύη, το Πλατυσέλαχο (Gymnura altavela) (B) και ο Ρυγχοκαρχαρίας (Isurus oxyrinchus) (C) στην Ελλάδα.

«Στη Μεσόγειο Θάλασσα, η στοχευμένη αλιεία καρχαριών και βάτων διεξάγεται κατά παράδοση από χώρες της Βόρειας Αφρικής, αποτελώντας ένα σημαντικό εμπόδιο στην αποτελεσματική προστασία τους εδώ και δεκαετίες. Τα παράκτια ύδατα της Βόρειας Αφρικής φιλοξενούν ένα μεγάλο αριθμό ειδών ελασμοβράγχων, εκ των οποίων το 50% κινδυνεύει με εξαφάνιση”, επισημαίνει ο Δρ. Carlo Cattano, ερευνητής στον ζωολογικό σταθμό Anton Dohrn στη Σικελία.

«Σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία του FAO, η Τυνησία διαθέτει τον μεγαλύτερο αλιευτικό στόλο της Βόρειας Αφρικής για την αλίευση ελασμοβράγχιων μετά τη Λιβύη, ενώ οι χώρες της Βόρειας Αφρικής εκφορτώνουν το 70% των αλιευμάτων ελασμοβράγχιων στη Μεσόγειο. Ωστόσο, τα δεδομένα αυτά δε λαμβάνονται υπόψη σε μεγάλο βαθμό», συμπληρώνει ο Yποψήφιος Διδάκτορας του Πανεπιστημίου Πατρών και Υπεύθυνος Προγραμμάτων Αλιείας της iSea, Ιωάννης Γιώβος.

Η πολιτική αστάθεια της περιοχής σε συνδυασμό με την πρόσφατη πανδημία έχουν περιορίσει σημαντικά την οικονομία των χωρών της Βόρειας Αφρικής, με τον τουρισμό να καταρρέει. «Υπάρχει μια παρατηρηθείσα αύξηση της παράνομης αλιείας σε αυτές τις χώρες, λόγω της υψηλότερης ζήτησης για κρέας καρχαρία, της αλιείας για ιδιοκατανάλωση και της ζήτησης από την Ασιατική αγορά. Όλα τα παραπάνω, θέτουν τα ελασμοβράγχια σε ακόμα μεγαλύτερο κίνδυνο εξαφάνισης σε σχέση με πριν και επιβάλλεται να δράσουμε πριν είναι αργά», συμπεραίνει η Δρ. Sara Al Mabruk, ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο Omar Almukhtar στη Λιβύη και ιδρύτρια της περιβαλλοντική οργάνωσης Marine Biology Libya.

Milazzo M., Cattano C., Al Mabruk S.A.A., Giovos I. (2021) Mediterranean sharks and rays need action. Science, 371(6527), pp. 355-356. DOI: 10.1126/science.abg1943

LINK: https://science.sciencemag.org/content/371/6527/355.2

Το πρόγραμμα «Fishing For Litter» συνεχίζεται και για το 2021!

/in

Σε συνέχεια της επιτυχημένης πορείας του προγράμματος «Fishing For Litter», το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανασίου Κ. Λασκαρίδη και η περιβαλλοντική οργάνωση iSea ανακοινώνουν τη συνέχεια του για το έτος 2021 σε όλα τα λιμάνια που ήδη υλοποιείται (Αλεξανδρούπολη, Βόλο, Θεσσαλονίκη και Καβάλα), καθώς και την επέκτασή του στο Ηράκλειο, τη Λέσβο, την Πάτρα, τα Χανιά και τη Χίο.

Κατά τον Οκτώβριο-Δεκέμβριο του 2019, το «Fishing For Litter» υλοποιήθηκε πιλοτικά στα λιμάνια της Νέας Μηχανιώνας και της Καβάλας με τη συμμετοχή 8 αλιευτικών σκαφών. Το 2020, το πρόγραμμα συνεχίστηκε, με τη συμμετοχή συνολικά 18 αλιευτικών σκαφών στα λιμάνια της Αλεξανδρούπολης, του Βόλου, της Θεσσαλονίκης και της Καβάλας.

Κύριοι στόχοι του προγράμματος αποτελούν η ευαισθητοποίηση της αλιευτικής βιομηχανίας και η αλλαγή των πρακτικών διαχείρισης των απορριμμάτων αλιευτικής βιομηχανίας, η απομάκρυνση θαλάσσιων απορριμμάτων, καθώς και η συλλογή δεδομένων για τη θαλάσσια ρύπανση του πυθμένα σε βάθη που δεν μπορούν να προσεγγιστούν εύκολα με άλλα μέσα. Τα δεδομένα που συλλέγονται συμβάλλουν στην υλοποίηση της Οδηγίας-Πλαίσιο για τη Θαλάσσια Στρατηγική (2008/56/ΕΚ).

Βρείτε το σχετικό Δελτίο Τύπου εδώ.

Περίπου το 1/3 των καρχαριών και των βάτων παγκοσμίως κινδυνεύουν με εξαφάνιση

/in ,

Σύμφωνα με τη νέα έκθεση για την Κόκκινη Λίστα Απειλούμενων Ειδών της Διεθνής Ένωσης Προστασίας της Φύσης/IUCN (IUCN Red List of Threatened Species) 35.765 είδη απειλούνται με εξαφάνιση, από τα 128.918 που αξιολογήθηκαν.

Συνολικά αξιολογήθηκαν οι πληθυσμοί περισσότερων από 420 ειδών εκ των οποίων 154 απειλούνται με εξαφάνιση. Μεταξύ αυτών εντοπίζονται και είδη που συναντάμε στη Μεσόγειο, αλλά και την Ελλάδα, όπως το Galeorhinus galeus (GAG), Γαλέος Δροσίτης ή Σκυλογαλέος και το Chimaera monstrosa (CMO), Χίμαιρα. Ενώ, από τα 200 είδη που δεν ήταν δυνατό να αξιολογηθούν το 2014, λόγω έλλειψης στοιχειών, 57 αξιολογήθηκαν ως απειλούμενα στην πιο πρόσφατη έκθεση.

Το είδος καρχαρία Carcharhinus obsoletus, το οποίο περιγράφηκε επίσημα το 2019, προστέθηκε στη λίστα ως Κρισίμως Κινδυνεύον (Πιθανώς εξαφανισμένο), καθώς η τελευταία φορά καταγράφηκε είναι το 1934. Ωστόσο, απαιτείται περαιτέρω έρευνα.

Το δημοσιεύθηκε το 2009 και περιλαμβάνει 63 είδη χονδριχθύων εκ των οποίων οι πληθυσμοί των 50 δεν έχουν αξιολογηθεί, λόγω έλλειψης δεδομένων. Με βάση πρόσφατη έρευνα υπολογίζεται πως το μεγαλύτερο μέρος των πληθυσμών των ειδών που έχουν αξιολογηθεί ως Ανεπαρκώς Γνωστά (Data Deficient, DD),το μεγαλύτερο μέρος δηλαδή των πληθυσμών των ειδών που εντοπίζονται στις ελληνικές θάλασσες, ανήκουν σε μια από τις κατηγορίες κίνδυνου και απειλούνται με εξαφάνιση.

Η iSea και η Ομάδα Ειδικών για τους Καρχαρίες της IUCN (Shark Specialist Group, SSG) έχει αναλάβει την προετοιμασία και τη σύνταξη της Εθνικής Λίστας των Χονδριχθύων της Ελλάδας σε συνεργασία με Έλληνες ερευνητές. Ωστόσο, αυτό αποτελεί ένα πρώτο βήμα, καθώς με βάση τα παραπάνω στοιχεία αποτελεί επιτακτική ανάγκη να συνταχθεί εκ νέου η Κόκκινη Λίστα των Χονδριχθύων στην Ελλάδα.

Απροστάτευτα οικοσυστήματα σε υψηλή τηλεθέαση

/in ,

Χιλιάδες θεατές παρακολούθησαν το βράδυ της Δευτέρας, 7 Δεκεμβρίου 2020, στην τηλεοπτική εκπομπή του καναλιού STAR “Greece’s Next Top Model (GNTM) 3”, τροχοφόρα να κινούνται σε παραλίες της Ελαφονήσου.

Η Ελαφόνησος, λόγω της ιδιαίτερα υψηλής οικολογικής της αξίας, έχει ενταχθεί στο δίκτυο των προστατευόμενων περιοχών του Δικτύου Natura 2000 ως Ζώνη Ειδικής Διατήρησης με ονομασία «Περιοχή Νεάπολης και Νήσος Ελαφόνησος» και κωδικό GR2540002.

Καθώς η κίνηση μηχανοκίνητων οχημάτων εκτός οδικού δικτύου στον αιγιαλό και τις αμμοθίνες απαγορεύεται ρητά από τη νομοθεσία, 17 περιβαλλοντικοί φορείς υπέβαλαν καταγγελία προς τον εισαγγελέα και τις αρμόδιες υπηρεσίες ζητώντας τους να πράξουν τα δέοντα στο πλαίσιο των καθηκόντων τους. Ελπίζουμε στη θετική ανταπόκριση των αρμοδίων, καθώς και στην ορθή ενημέρωση του κοινού για τη διαφύλαξη της αξίας της περιοχής και την προώθηση του σεβασμού στα μέτρα προστασίας της.

Βρείτε το Δελτίο Τύπου εδώ.

 

Επανεξέταση της διαχείρισης των θαλάσσιων ξενικών ειδών στη Μεσόγειο

/in ,

Mελέτη με την συμμετοχή της iSea, από επικεφαλής Κύπριους και Έλληνες επιστήμονες προτείνει την πλήρη επανεξέταση της διαχείρισης των θαλάσσιων ξενικών ειδών στη Μεσόγειο Θάλασσα

Ως αλλόχθονα ή ξενικά είδη χαρακτηρίζονται οι οργανισμοί εκείνοι που η παρουσία τους σε ένα οικοσύστημα οφείλεται σε εκούσια, ή ακούσια ανθρώπινη δραστηριότητα και όχι στη φυσική εξάπλωση τους.

Στη Μεσόγειο βρίσκονται περισσότερα από 800 ξενικά είδη, τα οποία εισέρχονται και εξαπλώνονται ανεξέλεγκτα, κατά κύριο λόγο από τη Διώρυγα του Σουέζ. προκαλώντας σε πολλές περιπτώσεις σημαντικές ζημιές στα τοπικά οικοσυστήματα, στην τοπική οικονομία ακόμα και στην ανθρώπινη υγεία. Ωστόσο υπάρχουν και ξενικά είδη που μπορεί να προσφέρουν οφέλη π.χ. για την αλιεία ή να αντικαθιστούν χαμένες οικολογικές λειτουργίες ή να ενισχύουν βιολογική πολυπλοκότητα των οικοσυστημάτων. Η διακοπή της εξάπλωσης τέτοιων ειδών είναι ουσιαστικά αδύνατη ειδικά με τα εργαλεία που διαθέτουμε σήμερα.

Μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο γνωστό περιοδικό ‘Journal of Environmental Management’- με επικεφαλής την Marine and Environmental Research (MER) Lab στην Κύπρο, σε συνεργασία με επιστήμονες από ελληνικούς οργανισμούς όπως η iSea, το Πανεπιστήμιο Πατρών, το ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε, το Πανεπιστήμιο του Πλύμουθ (Ηνωμένο Βασιλείο) και το Πανεπιστήμιο του Κουίνσλαντ (Αυστραλίας) έρχεται να προτείνει θεσμικές αλλαγές στην προσέγγιση και διαχείριση των θαλάσσιων ξενικών ειδών στην Μεσόγειο.

Με σκοπό την αντιμετώπιση τέτοιων ζητημάτων, η μελέτη προτείνει την ανάλυση κόστους-οφέλους του κάθε είδους, καθώς μια σειρά θεσμικών μεταρρυθμίσεων με στόχο τη βιώσιμη, είτε τη μη βιώσιμη εκμετάλλευση των ξενικών ειδών, ανάλογα με τις επιπτώσεις που έχει το καθένα για το οικοσύστημα.

Για παράδειγμα, στις περιπτώσεις που δεν υπάρχουν αντιληπτά οφέλη, προτείνεται η θεσμοθέτηση της ενεργητική υπεραλίευσης τους, όπως η προώθηση μέσα από συγκεκριμένες άδειες ερασιτεχνικής αλιείας με κίνητρα, ακόμη και οικονομικά. Προτείνονται επίσης επενδύσεις στην αγορά και αξιοποίηση των προϊόντων από ξενικά είδη, ανάπτυξη νέων προϊόντων και προώθηση του τουρισμού που σχετίζεται με την αλιεία τους. Παράλληλα, η μελέτη υπογραμμίζει τη σημασία της επένδυσης σε φυσικές λύσεις, όπως η προστασία των θηρευτών τους, η ενίσχυση των θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών και η δυνατότητα στους αυτοδύτες να απομακρύνουν συγκεκριμένα χωροκατακτητικά είδη.

Οι ερευνητές αναφέρουν ότι η εφαρμογή των προτεινόμενων μεταρρυθμίσεων θα μετατρέψει τα ξενικά είδη σε πηγή εισοδήματος και τροφής βοηθώντας στην εκπλήρωση νομοθεσιών και στόχων, όπως ο Στόχος Αειφόρου Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών 14 κ.α.

Ο Περικλής Κλείτου, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και ερευνητής στην Κυπριακή εταιρεία MER Lab, δήλωσε: «Οι θαλάσσιοι πόροι της Μεσογείου δεν διαχειρίζονται βιώσιμα. Αν και πολλά ξενικά είδη είναι καταστροφικά για το οικοσύστημα, είναι λανθασμένο να θεωρούμε πως όλα τα ξενικά είδη έχουν το ίδο αποτέλεσμα. Ορισμένα είδη έχουν εγκατασταθεί στην περιοχή μας εδώ και δεκαετίες διαδραματίζοντας σημαντικό ρόλο στην ισορροπία του οικοσυστήματος και της αλιείας. Σε ορισμένα μέρη της ανατολικής Μεσογείου ενδέχεται να αντιπροσωπεύουν πάνω από το ήμισυ των αλιευμάτων. Είναι σημαντικό αυτά τα είδη να διαχειρίζονται ορθά. Παράλληλα, είδη που οδηγούν σε καταστροφές πρέπει να καταπολεμούνται και θεωρούμε ότι οι ερασιτέχνες ψαράδες και οι δύτες, μαζί με τους επαγγελματίες αλιείς μπορούν να συμβάλουν σε αυτή την προσπάθεια. Οι λύσεις που προτείνουμε θα δημιουργήσουν ένα πλαίσιο βασισμένο στο οικοσύστημα για την προώθηση της αλιευτικής βιωσιμότητας στην περιοχή».

Ο συν-συγγραφέας Iωάννης Γιώβος, από την περιβαλλοντική οργάνωση iSea πρόσθεσε: «δε μπορούμε να μιλάμε για καταπολέμηση των ξενικών ειδών χωρίς ταυτόχρονα να προστατεύουμε τους πιθανούς αυτόχθονους θηρευτές τους πολλοί από τους οποίους κινδυνεύουν με εξαφάνιση στη Μεσόγειο λόγω της υπεραλίευσης. Τα ξενικά είδη εκτός από πρόβλημα, με τα κατάλληλα μέτρα και θεσμικές αλλαγές μπορούν να αποτελέσουν κινητήριο μοχλό για την αειφορική διαχείριση των αποθεμάτων και ανάσα για τα μεσογειακά οικοσυστήματα, αλλά αυτό απαιτεί γενναίες κινήσεις σε εθνικό, μεσογεικαό και ευρωπαϊκό επίπεδο»

Βρείτε την πλήρη δημοσίευση εδώ: Kleitou et al: Fishery Reforms for the Management of Non-Indigenous Species – βρίσκεται στο περιοδικό Journal of Environmental Management, doi: 10.1016 / j.jenvman.2020.111690.

 

Περιβαλλοντικές Οργανώσεις, Πανεπιστήμια και ακτιβιστές καλούν την Τυνησία να προστατέψει το Λευκό Καρχαρία

/in ,

Δύο δυσάρεστα περιστατικά σημειώθηκαν πριν λίγες ημέρες στην Τυνησία, όπου 2 λευκοί καρχαρίες (Carcharodon carcharias) αλιεύθηκαν (ως παρεμπίπτοντα αλιεύματα), εκφορτώθηκαν και πωλήθηκαν στις τοπικές αγορές. Τα περιστατικά αυτά έρχονται να συμπληρώσουν 4 ακόμα αντίστοιχα περιστατικά τα οποία καταγράφηκαν το 2018, 2015, 2013, 2012 και 2009. Οι εκφορτώσεις λευκού καρχαρία παραβιάζουν τις συστάσεις της Γενικής Επιτροπής Αλιείας για τη Μεσόγειο (ΓΕΑΠ) για την προστασία τόσο του συγκεκριμένου είδους, όσο και άλλων ειδών καρχαριών και σαλαχιών που συμπεριλαμβάνονται στη Σύμβαση της Βαρκελώνης (Παράρτημα ΙΙ).

Ο λευκός καρχαρίας, Carcharodon carcharias (Linnaeus, 1758), αποτελεί ένα από τα πλέον εμβληματικά είδη των ωκεανών μας, καθώς και το μεγαλύτερο σε μέγεθος ψάρι-θηρευτή σε παγκόσμιο επίπεδο. Δυστυχώς, σύγχρονα διηγήματα, περιγραφές και ιστορίες που παρουσιάζονται συστηματικά σε ευρύ φάσμα των Μ.Μ.Ε. έχουν προσδώσει μια άκρως αρνητική φήμη όσον αφορά στο είδος, διαδίδοντας μια πλασματική εικόνα του λευκού καρχαρία ως ενός αδίστακτου και αδηφάγου θηρευτή.

Ο μεσογειακός πληθυσμός του λευκού καρχαρία εμπίπτει στην κατηγορία «Κρισίμως Κινδυνεύον» (critically endangered, CR) σύμφωνα με την Κόκκινη Λίστα των Απειλούμενων Ειδών της IUCN, εξαιτίας της δραματικής μείωσης του πληθυσμού του τα τελευταία 50 χρόνια στη Μεσόγειο, η οποία κυμαίνεται μεταξύ 52 έως και 96% σε μερικές περιοχές.

Παρότι στη Μεσόγειο το είδος δεν αποτελεί στόχο της αλιείας, καταλήγει συχνά ως παρεμπίπτον αλίευμα σε διάφορους τύπους αλιευτικών εργαλείων, όπως το παραγάδι, η τράτα βυθού και τα κυκλικά δίχτυα (γρι-γρι), τα οποία συνιστούν τη κύρια απειλή για τον ήδη μειωμένο πληθυσμό του. Αν και είναι πολύ πιθανό ότι τα συγκεκριμένα άτομα αλιεύτηκαν ως παρεμπίπτοντα, οι αλιείς υποχρεούνται, σε κάθε περίπτωση, να τα απελευθερώνουν ζωντανά.

Κρίνεται ιδιαιτέρως σημαντικό για τις αρμόδιες αρχές να εποπτεύουν τέτοια περιστατικά, λαμβάνοντας υπόψη το ισχύον καθεστώς προστασίας του συγκεκριμένου είδους, καθώς και το γεγονός ότι τέτοιου είδους μη στοχευμένες αλιεύσεις ενδέχεται να πυροδοτήσουν την ανάπτυξη του παράνομου εμπορίου. Κάτι τέτοιο θέτει σε κίνδυνο την επιβίωση του λευκού καρχαρία· ένα είδος το οποίο χαρακτηρίζεται από χαμηλό αναπαραγωγικό ρυθμό και ρυθμό ανάπτυξης, μακρά διάρκεια ζωής και είναι άκρως μεταναστευτικό.

Κάνουμε έκκληση στο κράτος της Τυνησίας να υιοθετήσει εγχώρια μέτρα για την προστασία του λευκού καρχαρία και των υπόλοιπων ειδών που εμπεριέχονται στον κατάλογο της Σύστασης του GFCM/42/2018/2, καθώς και να επιβάλει την εφαρμογή των μέτρων τα οποία δεν εφαρμόζονται επαρκώς μολονότι θα μπορούσαν να συμβάλουν σημαντικά στην προστασία και διατήρηση αυτού του εμβληματικού είδους. Καλούμε, επιπλέον, όλες τις Μεσογειακές χώρες να συνεργαστούν για την εφαρμογή των σχετικών αποφάσεων και νομοθεσιών. Παράλληλα, παραμένει η ανάγκη για εκπαίδευση και ενημέρωση των αλιέων, των εμπλεκόμενων φορέων και των πολιτών σχετικά με τη σημασία και το καθεστώς προστασίας αυτού του μοναδικού θαλάσσιου είδους, το οποίο αποτελεί είδος «ομπρέλα» για την προστασία των Μεσογειακών οικοσυστημάτων.

Σχετικές νομοθεσίες για την προστασια του λευκού καρχαρία στη Μεσόγειο

Παράρτημα ΙΙ της Συνθήκης σχετικά με το διεθνές εμπόριο στα απειλούμενα με εξαφάνιση είδη άγριας πανίδας και χλωρίδας (CITES)

Παράρτημα ΙΙ της Σύμβασης για τη διατήρηση των αποδημητικών ειδών που ανήκουν στην άγρια πανίδα — Σύμβαση της Βόννης

Παράρτημα 1 του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/1241 (Είδη τα οποία απαγορεύεται να αλιεύονται, να διατηρούνται επί του σκάφους, να μεταφορτώνονται, να εκφορτώνονται, να αποθηκεύονται, να πωλούνται, να εκθέτονται ή να προσφέρονται προς πώληση)

Κανονισμός (ΕΕ) 2015/2102

Εκτελεστική απόφαση της Επιτροπής (EΕ) 2016/1251

Άλβανία: Αλιευτική Νομοθεσία n.64/2012

Ισραήλ: Προστατευόμενο είδος από το 2005

Ιταλία: 1992, Νόμος για την προστασία της άγριας πανίδας n.150/1992.

Μαυροβούνιο: Επίσημη Εφημερίδα του Μαυροβουνίου No. 26/15

Μαυροβούνιο: Επίσημη Εφημερίδα του Μαυροβουνίου No. 76/06

Ισπανία: Βασιλικό διάταγμα 139/2011 Κατάλογος άγριων ειδών στο καθεστώς ειδικής προστασίας και στον ισπανικό κατάλογο απειλούμενων ειδών

Σλοβενία: Διάταγμα για τα προστατευόμενα ελεύθερα είδη ζώων (UL RS 46/04)

Για περισσότερες πληροφορίες

iSea, Περιβαλλοντική Οργάνωση για την Προστασία των Υδάτινων Οικοσυστημάτων, info@isea.com.gr

Το Δελτίο τύπου υποστηρίζεται από:

Albanian Center for Environmental Protection and Sustainable Development
All For Blue
Associació Lamna
Association Ailerons
Association Pour l’Etude et la Conservations des Sélaciens (APECS)
Associazione Isoetes, no-profit association
Blue World Institute of Marine Research and Conservation
CATSHARKS, Association for the study and conservation of elasmobranchs and its ecosystems
Requins et Des Hommes (DRDH)
Enalia Physis Environmental Research Centre
Ente Fauna Marina Mediterranea
Ichthyological Research Society of Turkey
Ilija Cetkovic, University of Montenegro – Institute of Marine Biology
Longitude 181
Marine and Environmental Research Lab Ltd. (MER Lab),
Marine biology in Libya
MedSharks
Mendil Hamza Med Anis, PhD Laboratoire Conservation et Valorisation des Ressources Marines, Ecole Nationale Supérieure des Sciences de la Mer et de l’Aménagement du Littoral
Mersea Marine Conservation Consutling
Morigenos – Slovenian Marine Mammal Society
OceanCare
Project AWARE
Sami Mhenni, marine activist
Sea Shepherd Greece
SHARKPROJECT
Shark Trust
Sharks Educational Institute
Sharks in Israel
SUBMON
Tethys Research Institute
The Dolphin’s Voice e.V
The MECO (Mediterranean Elasmobranchs Citizen Observations) project,
Turkish Marine Research Foundation (TUDAV),
University of Calabria, Laboratory of Marine Zoology and Herpetology, Department of Biology,
Ecology and Earth Sciences
University of Patras, Department of Animal Production, Fisheries & Aquaculture

Ανακοίνωση του νέου προγράμματος «Επικαιροποίηση της Εθνικής Λίστας Χονδριχθύων της Ελλάδας»

/in ,

Στις ελληνικές θάλασσες εντοπίζονται τουλάχιστον 63 είδη χονδριχθύων. Ωστόσο, χρειάζεται περαιτέρω έρευνα όσον αφορά τόσο τον ακριβή αριθμό των ειδών που υπάρχουν στην Ελλάδα όσο και τη χωρική τους κατανομή αφού υπάρχουν ακόμα πολλά κενά γνώσεων που πρέπει να καλυφθούν. Έγκυρες και επικαιροποιημένες πληροφορίες σε αυτούς τους τομείς, θα βοηθήσουν σημαντικά στη δημιουργία στοχευμένων και  πιο αποτελεσματικών δράσεων προστασίας χονδριχθύων και θα διευκολύνουν τη δημιουργία μιας έγκυρης Κόκκινης Λίστας για τα είδη που βρίσκονται στα ελληνικά νερά.

Σε αυτό το πλαίσιο η iSea σε συνεργασία με την Ομάδα Ειδικών για τους Καρχαρίες της Διεθνής Ένωσης Προστασίας της Φύσης (IUCN Shark Specialist group) έχει αναλάβει την προετοιμασία και την σύνταξη της εθνικής λίστας των χονδριχθύων της Ελλάδας. Το συγκεκριμένο έργο, με τίτλο «Επικαιροποίηση της Εθνικής Λίστας Χονδριχθύων της Ελλάδας», χρηματοδοτείται από τον άξονα προτεραιότητας «Δράσεις Διατήρησης Βιοποικιλότητας» του χρηματοδοτικού προγράμματος: «Φυσικό περιβάλλον & καινοτόμες περιβαλλοντικές δράσεις 2020» του Πράσινου Ταμείου.

Για τον σκοπό αυτό θα συνταχθεί μια επικαιροποιημένη εθνική λίστα χονδριχθύων μέσω της συνεργασίας μεγάλου αριθμού επιστημόνων από την Ελλάδα. Θα γίνει η επισκόπηση της υπάρχουσας σχετικής βιβλιογραφίας, θα διοργανωθούν διαδικτυακά στρογγυλά τραπέζια συζήτησης και workshops με Έλληνες ερευνητές που ασχολούνται με τη μελέτη των χονδριχθύων και το IUCN Shark Specialist Group, θα δημιουργηθεί ένα ηλεκτρονικό βιβλίο που θα περιέχει τη νέα επίσημη εθνική λίστα και πληροφορίες για κάθε είδος σε Ελληνικά και Αγγλικά, θα εκτυπωθούν και διανεμηθούν έντυπες εκδόσεις του βιβλίου σε αρμόδιες αρχές και εμπλεκόμενους φορείς για τη διάχυση της γνώσης και την επίτευξη προστασίας αυτών των ειδών.

Βρείτε το σχετικό Δελτίο Τύπου εδώ.

Βρείτε περισσότερα για το πρόγραμμα εδώ.

Το πρώτο Σχέδιο Δράσης για την Προστασία των Αγγελοκαρχαριών στο Αιγαίο και την Κρήτη είναι πλέον διαθέσιμο και στα ελληνικά

/in ,

Ο εικονιζόμενος καρχαρίας είναι ένας Aγγελοκαρχαρίας. Οι Αγγελοκαρχαρίες, ή αλλιώς Ρίνες, είναι πεπλατυσμένοι καρχαρίες που αποτελούν μια από τις πιο απειλούμενες ομάδες καρχαριών στο κόσμο. Στη Μεσόγειο εντοπίζονται 3 είδη (Ακανθορίνα, Ματορίνα και Αγγελοκαρχαρίας), με τους μεσογειακούς πληθυσμούς τους να έχουν χαρακτηριστεί Κρισίμως Κινδινεύοντες από τη Διεθνή Ένωση Προστασίας της Φύσης (IUCN) λόγω της ραγδαίας μείωσης τους και τοπικών εξαφανίσεων σε διάφορα σημεία της Μεσογείου. Στην Ελλάδα εντοπίζονται και τα 3 μεσογειακά είδη αγγελοκαρχαριών.

Το Σχέδιο Δράσης για την Προστασία των Αγγελοκαρχαριών στο Αιγαίο και την Κρήτη αποτελεί μια συλλογική προσπάθεια επιστημόνων της περιοχής και αναπτύχθηκε από τη iSea με πρωτοβουλία της The Shark Trust και σε συνεργασία με το Ινστιτούτο TUDAV, την WWF Ελλάδας και WWF Τουρκίας.

Σκοπός του Σχεδίου Δράσης αποτελεί η διατήρηση και η των Αγγελοκαρχαριών σε αυτή την ιδιαίτερα σημαντική περιοχή για τους μεσογειακούς τους πληθυσμούς, μέσω μιας αξιολόγησης των απειλών που τους ασκούνται και παράλληλα με την πρόταση δράσεων για την επίτευξη του σκοπού.

Στο πλαίσιο αυτό, τέθηκαν τρεις επιμέρους στόχοι που βασίστηκαν στο Μεσογειακό Σχέδιο Δράσης:

Ελαχιστοποίηση της θνησιμότητας των αγγελοκαρχαριών από την αλιεία.

Αναγνώριση και προστασία χαρακτηριστικών ενδιαιτημάτων των αγγελοκαρχαριών.

Θέσπιση, εφαρμογή και επιβολή εθνικής νομοθεσίας για τους αγγελοκαρχαρίες.

Βρείτε το σχετικό δελτίο τύπου εδώ

Βρείτε το Σχέδιο Δράσης για την Προστασία των Αγγελοκαρχαριών στο Αιγαίο και την Κρήτη εδώ.

Η παρουσία του Λοβόψαρου σε Ελλάδα και Κύπρο

/in ,

Μέσω του ‘’Σε ξενίζει… μοιράσου το μαζί μας!!!’’, πέρα από τα ξενικά είδη, συλλέγουμε και από σπάνια είδη της Μεσογείου που μας στέλνονται από Επιστήμονες Πολίτες.

Πρόσφατα δημοσιεύτηκε μια νέα επιστημονική εργασία της ομάδας του προγράμματος που εστιάζει στην κατανομή του Λοβόψαρου Lobotes surinamensis στις θάλασσες της Ελλάδας και της Κύπρου. Η μελέτη υπογραμμίζει τη σπουδαιότητα της επιστήμης των πολιτών στην παρακολούθηση των θαλάσσιων ειδών όπως και στην κατανόηση της συμπεριφοράς και της βιολογίας τους στα ενδιαιτήματα της Μεσογείου. Ευχαριστούμε θερμά όλους τους πολίτες επιστήμονες για την συμμετοχή και τις πολύτιμες καταγραφές.

Βρείτε το πλήρες κείμενο εδώ: https://link.springer.com/article/10.1007/s41208-020-00244-6