Νέα έρευνα της iSea για τους καρχαρίες και τα σαλάχια στην Ελλάδα

/in ,

Μόλις δημοσιεύτηκε η πρόσφατη έρευνά μας σχετικά με τη αλίευση και την εμπορία καρχαριών και σαλαχιών στην Ελλάδα. Μέσα από μια συστηματική μελέτη επί ένα χρόνο και σε μηνιαία βάση, επισκεφτήκαμε ιχθυόσκαλες, σημεία εκφόρτωσης και σημεία πώλησης αλιευτικών προϊόντων στη Βόρεια Ελλάδα.  Στόχος ήταν η καταγραφή των ειδών καρχαριών και σαλαχιών που εκφορτωνονται αλλά και η ποσοτικοποιήση της παράνομης εμπορίας και διακίνησης προστατευόμενων ειδών αλλά και ειδών με λανθασμένη σήμανση. Αν και η αλιεία αποτελεί τη μεγαλύτερη πίεση που δέχονται οι καρχαρίες και τα σαλάχια στη Μεσόγειο, η ποσοτικοποίησή της και οι επιπτώσεις που μπορεί να έχει στους πληθυσμούς τους είναι ιδιαίτερα περιορισμένη, καθώς σχεδόν σε όλες τις χώρες τις Μεσογείου τα είδη αυτά καταγράφονται σε συγκεντρωτικές κατηγορίες με αποτέλεσμα να μην υπάρχουν ποσοτικά δεδομένα σε επίπεδο είδους. Παράλληλα, είναι πλέον γνωστό πως σε όλο τον κόσμο, αλλά και στην Ελλάδα υπάρχει εμπορία και διακίνηση προστατευόμενων ειδών καρχαριών και σαλαχιών, τα οποία φτάνουν στο πιάτο μας.

Σε αυτό το πλαίσιο, και προσπαθώντας να κατανοήσουμε περισσότερα για τις πιέσεις που δέχονται τα είδη αυτά στην Ελλάδα, παρουσιάζουμε εκτιμώμενα ποσοτικά στοιχεία εκφορτώσεων καρχαριών και σαλαχιών σε επίπεδο είδους. Παράλληλα, η έρευνα παρουσιάζει για πρώτη φορά ποσοτικά εποχικά στοιχεία για το παράνομο εμπόριο και τη διακίνηση τόσο προστατευόμενων ειδών καρχαριών και σαλαχιών, όσο και την διακίνηση ειδών με λανθασμένη σήμανση. Τέλος, με βάση τα ευρήματα προτείνονται αλλαγές στον τρόπο εκφόρτωσης, καταγραφής και εμπορίας με στόχο την αύξηση της ιχνηλασιμότητας και τη διευκόλυνση της έρευνας για την αποτελεσματικότερη προστασία και διαχείριση των προστατευόμενων και απειλούμενων ειδών.

Είναι σημαντικό να τονίσουμε πως αυτή είναι μια από τις λίγες σχετικές διαθέσιμες μελέτες στη Μεσόγειο και η πρώτη στην Ελλάδα και ελπίζουμε πως θα ληφθεί υπόψιν τόσο από την ερευνητική κοινότητα, όσο και από τους διαχειριστές, για τη λήψη αποτελεσματικότερων μέτρων. Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε θερμά τους συνεργάτες μας για την πολύτιμη βοήθεια τους. Η έρευνα αυτή χρηματοδοτήθηκε από την OceanCare και το Shark Foundation/Hai-Stiftung.

Βρείτε την έρευνα  εδώ.

Στην οικογένεια του Αngel Shark Project και η Ελλάδα!

/in ,

Τα τελευταία τρία χρόνια, η iSea έχει κάνει μια σειρά από ενέργειες που έχουν ως βασικό σκοπό την προστασία αυτού του είδους τόσο στη Μεσόγειο όσο και στην Ελλάδα. Αυτές οι ενέργειες περιλαμβάνουν: τη συμβολή της στη δημιουργία του Σχεδίου Δράσης για την Προστασία των Αγγελοκαρχαριών στη Μεσόγειο αλλά και του Σχεδίου Δράσης για την Προστασία των Αγγελοκαρχαριών στο Αιγαίο και την Κρήτη, την ενεργή αναζήτηση και συλλογή δεδομένων που αφορούν την εμφάνιση αγγελοκαρχαριών, και την υλοποίηση προγραμμάτων που στοχεύουν στην καλύτερη κατανόηση της κατανομής και οικολογίας του είδους στην Ελλάδα καθώς και την ευαοσθητοποίηση των αλιέων και την βελτιστοποίηση της σχετικής ισχύουσας νομοθεσίας.

Ως συνέχεια αυτών των προσπαθειών, ανακοινώνεται το Αngel Shark Project: Greece, μια συνεργατική πρωτοβουλία της iSea και της Shark Trust, του Universidad de Las Palmas de Gran Canaria (ULPGC), του Zoological Research Museum Alexander Koenig (ZFMK) και του Zoological Society of London (ZSL), που έχει σαν στόχο τη διερεύνηση της σημασίας του Αιγαίου για τα τρία είδη αγγελοκαρχαριών που διαβιούν σε αυτό καθώς και τη συνολική βελτίωση της προστασία τους στις Ελληνικές θάλασσες. Το Αngel Shark Project: Greece θα λειτουργήσει στην Ελλάδα ως μια ομπρέλα προγραμμάτων που θα υλοποιούνται από διαφορετικούς εταίρους και χρηματοδότες αλλά που θα έχουν ως κοινό σκοπό την προστασία των αγγελοκαρχαριών που βρίσκονται στη χώρα μας.

Βρες το πλήρες δελτίο τύπου εδώ.

Βρες περισσότερα για το πρόγραμμα εδώ.

23 Περιβαλλοντικοί φορείς καλούν το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για την εφαρμογή της νομοθεσίας σχετικά με την προστασίας των καρχαριών και των σαλαχιών στην Ελλάδα

/in ,

 

Ακόμα ένα δυσάρεστο περιστατικό αλίευσης, πώλησης και επίδειξης Λευκού Καρχαρία, σημειώθηκε στην Μεσόγειο αυτή τη φορά στην Ελλάδα, στο νησί της Νάξου. Τα περιστατικά αυτά έρχονται να συμπληρώσουν τα πολλαπλά περιστατικά αλίευσης και εκφόρτωσης Λευκών Καρχαριών στην Μεσόγειο αλλά και τα πολλαπλά περιστατικά παράνομης αλίευσης προστατευόμενων ειδών καρχαριών και σαλαχιών στην Ελλάδα.

Ο λευκός καρχαρίας συμπεριλαμβάνεται – μαζί με άλλα προστατευόμενα είδη καρχαριών και σαλαχιών –  στο Παράρτημα II του πρωτοκόλλου «σχετικά με τις περιοχές ειδικής προστασίας και βιοποικιλότητας στη Μεσόγειο» της Σύμβασης της Βαρκελώνης  όπου ρητά «η αλίευση, η διατήρηση επί σκάφους, η μεταφόρτωση, η εκφόρτωση, η μεταφορά, η αποθήκευση και η πώληση ή η έκθεση προς πώληση αυτού του είδους απαγορεύονται αυστηρά» από το Ενωσιακό δίκαιο, σύμφωνα με τους Κανονισμούς 2015/2102 (άρθρο 16ι) και 2019/1241 (Παράρτημα I).

Ο λευκός καρχαρίας, Carcharodon carcharias (Linnaeus, 1758), αποτελεί ένα από τα πλέον εμβληματικά είδη των ωκεανών μας, καθώς και το μεγαλύτερο σε μέγεθος ψάρι-θηρευτή σε παγκόσμιο επίπεδο. Δυστυχώς, σύγχρονα διηγήματα, περιγραφές και ιστορίες που παρουσιάζονται συστηματικά σε ευρύ φάσμα των Μ.Μ.Ε. έχουν προσδώσει μια άκρως αρνητική φήμη όσον αφορά στο είδος, διαδίδοντας μια πλασματική εικόνα του λευκού καρχαρία ως ενός αδίστακτου και αδηφάγου θηρευτή.

Ο μεσογειακός πληθυσμός του λευκού καρχαρία εμπίπτει στην κατηγορία «Κρισίμως Κινδυνεύον» (critically endangered, CR) σύμφωνα με την Κόκκινη Λίστα των Απειλούμενων Ειδών της IUCN, εξαιτίας της δραματικής μείωσης του πληθυσμού του τα τελευταία 50 χρόνια στη Μεσόγειο, η οποία κυμαίνεται μεταξύ 52 έως και 96% σε μερικές περιοχές.

Παρότι στη Μεσόγειο το είδος δεν αποτελεί στόχο της αλιείας, καταλήγει συχνά ως παρεμπίπτον αλίευμα σε διάφορους τύπους αλιευτικών εργαλείων, όπως το παραγάδι, η τράτα βυθού και τα κυκλικά δίχτυα (γρι-γρι), τα οποία συνιστούν τη κύρια απειλή για τον ήδη μειωμένο πληθυσμό του. Αν και είναι πολύ πιθανό ότι τα συγκεκριμένα άτομα αλιεύτηκαν ως παρεμπίπτοντα, οι αλιείς υποχρεούνται, σε κάθε περίπτωση, να τα απελευθερώνουν ζωντανά.

Κρίνεται ιδιαιτέρως σημαντικό για τις αρμόδιες αρχές να εποπτεύουν τέτοια περιστατικά, λαμβάνοντας υπόψη το ισχύον καθεστώς προστασίας του συγκεκριμένου είδους, καθώς και το γεγονός ότι τέτοιου είδους μη στοχευμένες αλιεύσεις ενδέχεται να πυροδοτήσουν την ανάπτυξη του παράνομου εμπορίου. Κάτι τέτοιο θέτει σε κίνδυνο την επιβίωση του λευκού καρχαρία· ένα είδος το οποίο χαρακτηρίζεται από χαμηλό αναπαραγωγικό ρυθμό και ρυθμό ανάπτυξης, μακρά διάρκεια ζωής και είναι άκρως μεταναστευτικό.

Κάνουμε έκκληση στην ελληνική πολιτεία και ειδικά τις αρμόδιες υπηρεσίες να αυξήσουν τους ελέγχους και να εφαρμόσουν την υφιστάμενη εθνική (Π.Δ. 67/1981) και ενωσιακή νομοθεσία σε ότι αφορά τα προστατευόμενα είδη καρχαριών και σαλαχιών, αλλά και αναλάβουν τα αντίστοιχα μέτρα προστασίας που επιβάλλουν οι Διεθνείς Συνθήκες, των οποίων η Ελλάδα αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος. Παράλληλα, τονίζουμε πως πρέπει άμεσα να ενεργοποιηθεί και να λειτουργήσει το Τμήμα Πραγματοποίησης Ελέγχων της Διεύθυνσης Ελέγχου Αλιευτικών Δραστηριοτήτων και Προϊόντων, της Γενικής Διεύθυνσης Αλιείας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων που σύμφωνα με το Π.Δ. 97/2017 (ΦΕΚ Α’ 138/15.09.2017)αποτελεί το μοναδικό όργανο με δικαιοδοσία για ελέγχους σε ιχθυαγορές, ιχθυοπωλεία και λιανικό εμπόριο, ώστε να υπάρχει και δεύτερη γραμμή ελέγχου για την εμπορία και διακίνηση προστατευόμενων ειδών καρχαριών και σαλαχιών.

Καλούμε, επιπλέον, όλες τις Μεσογειακές χώρες να συνεργαστούν για την εφαρμογή των σχετικών αποφάσεων και νομοθεσιών.

Παράλληλα, παραμένει η ανάγκη για εκπαίδευση και ενημέρωση των αλιέων, των εμπλεκόμενων φορέων, των πολιτών αλλά και των δημοσιογράφων και των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης σχετικά με τη σημασία και το καθεστώς προστασίας αυτού του μοναδικού θαλάσσιου είδους, το οποίο αποτελεί είδος «ομπρέλα» για την προστασία των Μεσογειακών οικοσυστημάτων.

iNaturalist Greece, το νέο μέλος του παγκόσμιου Δικτύου iNaturalist!

/in ,

Από σήμερα ξεκινά επίσημα η λειτουργία του iNaturalist Greece, με την Ελλάδα να γίνεται το νεότερο μέλος του παγκόσμιου Δικτύου iNaturalist!

Το iNaturalistGR είναι η «πύλη» της Ελλάδας στον κόσμο του iNaturalist και διαχειρίζεται από την iSea με την υποστήριξη του  Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας.

Στόχος του iNaturalistGR είναι η αύξηση της κατανόησης και του ενδιαφέροντος των πολιτών για τη βιοποικιλότητα, τη φυσική ιστορία και το περιβάλλον της Ελλάδας. Επιπλέον, αποσκοπεί και στη δημιουργία μιας υψηλού επιπέδου βάσης δεδομένων βιοποικιλότητας η οποία θα είναι χρήσιμη για τους επιστήμονες που εργάζονται για τη διατήρηση και την προστασία της τοπικής βιοποικιλότητας στη χώρα μας.

Αν έχετε ήδη εγγραφεί στο iNaturalist μπορείτε εύκολα να συνδεθείτε με το iNaturalistGR μέσα από τις ρυθμίσεις λογαριασμού σας. Αν δεν είστε ακόμα μέλη της παγκόσμιας κοινότητας του iNaturalist, μπορείτε να γίνετε σήμερα επιστήμονες πολίτες δημιουργώντας ένα λογαριασμό στο iNaturalistGR και ξεκινώντας να καταγράφετε τη βιοποικιλότητα που υπάρχει γύρω σας!

Βρείτε το Δελτίο Τύπου εδώ

Βρείτε την επίσημη ανακοίνωση από το iNaturalist.

Νέα επιστημονική δημοσίευση για τη γνώση και τη στάση των Ελλήνων σε σχέση με τη θαλάσσια ρύπανση από πλαστικά και την Ευρωπαϊκή Οδηγία για τα πλαστικά μιας χρήσης

/in ,

Στο πλαίσιο της καμπάνιας ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για τη ρύπανση από πλαστικά και μικροπλαστικά στις ελληνικές θάλασσες, #zeroplastic, διερευνήθηκε η γνώση και η στάση του ελληνικού κοινού απέναντι στη θαλάσσια ρύπανση από πλαστικά και την Ευρωπαϊκή Οδηγία για τα πλαστικά μιας χρήσης, αναλύοντας τα ευρήματα ενός ερωτηματολογίου.

Το ζήτημα της θαλάσσιας ρύπανσης από πλαστικά επισημαίνεται από τους επιστήμονες και στην Ελλάδα, έχει ήδη διεξαχθεί η διαβούλευση κι έχει ψηφιστεί η εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για τα πλαστικά μιας χρήσης. Ωστόσο, τα ευρήματα της μελέτης μας έδειξαν ότι οι συμμετέχοντες δεν ήταν ενημερωμένοι σχετικά με το ζήτημα της θαλάσσιας πλαστικής ρύπανσης, ούτε σχετικά με την Ευρωπαϊκή Οδηγία για τα πλαστικά μιας χρήσης. Παρ’ όλα αυτά, εξέφρασαν θετικές στάσεις, συμπεριλαμβανομένης της προθυμίας τους να πληρώσουν και να δράσουν προκειμένου να μειώσουν τα πλαστικά τους απορρίμματα.

Λαμβάνοντας υπόψιν τα αποτελέσματα της μελέτης, προτείνονται περισσότερες ενέργειες για την προώθηση της Οδηγίας, με στόχο τόσο την προώθηση της ενεργούς συμμετοχής του κοινού στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, όσο και στην αποτελεσματική εφαρμογή της. Επιπλέον, προτείνεται η ένταξη του ζητήματος των μικροπλαστικών στην τυπική εκπαίδευση.

Βρείτε την πλήρη δημοσίευση και τα αποτελέσματά της εδώ.

Ενίσχυση της Προστασίας των Αγγελοκαρχαριών στο Νότιο Αιγαίο – Συνοπτική Παρουσίαση (Layman’s report)

/in ,

Τα τρία είδη Αγγελοκαρχαριών (ρίνες) που εντοπίζονται στη Μεσόγειο και την Ελλάδα, η Ακανθορίνα (Squatina aculeata), η Ματορίνα (S. oculata) και ο Αγγελοκαρχαρίας (S. squatina), έχουν αξιολογηθεί ως Κρισίμως Κινδινεύοντα (CR) στην Κόκκινη Λίστα Απειλούμενων Ειδών της Διεθνούς Ένωσης για την Προστασία της Φύσης (IUCN). Πρόσφατες καταγραφές από αγγελοκαρχαρίες στις Κυκλάδες και τα Δωδεκάνησα υποδεικνύουν ότι η περιοχή του Νοτίου Αιγαίου πιθανόν είναι πολύ σημαντική για τους πληθυσμούς τους στη Μεσόγειο.

Σε αυτό το πλαίσιο, το πρόγραμμα «Ενίσχυση της Προστασίας των Αγγελοκαρχαριών στο Νότιο Αιγαίο» στοχεύει στον εντοπισμό σημαντικών περιοχών για τα τρία είδη, την υποβολή προτάσεων για τη βελτίωση του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου και τη διοργάνωση σεμιναρίων εκπαίδευσης για την κατάρτιση των αρμόδιων αρχών, των τοπικών φορέων και των αλιέων.

Για τον εντοπισμό περιοχών με μεγάλη πιθανότητα εμφάνισης Αγγελοκαρχαριών, και λόγω έλλειψης εκτεταμένων δεδομένων πεδίου, πραγματοποιήθηκε μια διαδικασία μοντελοποίησης από την οποία προέκυψαν τρεις κρίσιμες περιοχές για τα τρία είδη:

η περιοχή του νησιωτικού συμπλέγματος των Κυκλάδων,
το νοτιοανατολικό τμήμα του Αιγαίου και, ειδικότερα, η ζώνη μεταξύ τω νησιών Σάμου και Ρόδου,
οι ακτές της Βόρειας Κρήτης.

Σύμφωνα με τα ευρήματα της παραπάνω ανάλυσης, εκδόθηκε μια Συνοπτική Παρουσίαση (Layman’s report) που συμπεριλαμβάνει τα αποτελέσματα που προέκυψαν καθώς και μια σειρά προτάσεων οι οποίες αποσκοπούν στη βελτίωση της διατήρησης και προστασίας των Αγγελοκαρχαριών του Αιγαίου.

Το πρόγραμμα υλοποιείται από την iSea, με την συνεργασία της Shark Trust, την υποστήριξη του Angel Shark Project και με τη χρηματοδότηση του Shark Conservation Fund.

Βρείτε το σχετικό Δελτίο Τύπου εδώ.

Βρείτε, τη σχετική Συνοπτική Παρουσίαση  εδώ.

 

Απόφαση έγκρισης του εκπαιδευτικού προγράμματος της iSea για τα Υδάτινα Απορρίμματα

/in ,

Οι εκπαιδευτικές επισκέψεις που πραγματοποιεί η iSea σε σχολεία όλων των βαθμίδων γενικής εκπαίδευσης και ειδικής αγωγής έλαβε έγκριση υλοποίησης από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής για το σχολικό έτος 2020- 2021.

Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα στοχεύει στην ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση των μαθητών για το ζήτημα των υδάτινων απορριμμάτων.

Περισσότεροι από 2000 μαθητές σε όλη την Ελλάδα έχουν ήδη συμμετάσχει στις δράσεις της iSea και ενημερώθηκαν για τις επιπτώσεις των πλαστικών απορριμμάτων και των μικροπλαστικών.

Για την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των μαθητών αξιοποιείται το υλικό και οι δραστηριότητες που έχουν δημιουργηθεί στο πλαίσιο της εκστρατείας ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για τη ρύπανση από πλαστικά και μικροπλαστικά, #zeroplastic.

Το εκπαιδευτικό υλικό δημιουργήθηκε με την υποστήριξη της Ocean Care.

Βρείτε τη σχετική έγκριση εδώ.

Απόφαση έγκρισης του εκπαιδευτικού προγράμματος «Γίνε kookoonari: ένα βιωματικό πρόγραμμα για τη δημιουργία σχολείων μηδενικών απορριμμάτων»

/in

Την έγκριση από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής για την υλοποίηση του στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση έχει λάβει το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Γίνε kookoonari: ένα βιωματικό πρόγραμμα για τη δημιουργία σχολείων μηδενικών απορριμμάτων».

Το πρόγραμμα στοχεύει στην προώθηση της μείωσης των απορριμμάτων μέσα από βιωματικά εργαστήρια και εκπαιδευτικές δραστηριότητες για μικρούς και μεγάλους!

Κατά το προηγούμενο έτος το πρόγραμμα υλοποιήθηκε πιλοτικά στο 10ο Νηπιαγωγείο Κομοτηνής με τη συμμετοχή μαθητών, εκπαιδευτικών και γονέων. Οι συμμετέχοντες έλαβαν μέρος σε δράσεις για την υιοθέτηση πρακτικών μείωσης των απορριμμάτων στο σχολείο, αλλά και το σπίτι! Οι μαθητές συμμετείχαν σε παιχνίδια και δράσεις διοργανώνοντας εκδηλώσεις με μειωμένα απορρίμματα και κάνοντας κομποστοποίηση, αλλά και οι γονείς συμμετείχαν σε βιωματικά εργαστήρια παίρνοντας ιδέες για την επαναχρησιμοποίηση υλικών.

Βρείτε τη σχετική έγκριση εδώ.

Βρείτε πληροφορίες για το #kookoonari εδώ.

Με εξαφάνιση κινδυνεύουν οι καρχαρίες και οι βάτοι της Μεσογείου

/in ,

Μια διεθνής ομάδα θαλάσσιων βιολόγων, με την συμμετοχή της iSea, δημοσίευσε σήμερα μια επιστολή με τίτλο «Οι καρχαρίες και οι βάτοι της Μεσογείου απαιτούν δράση» στο γνωστό επιστημονικό περιοδικό Science. Το άρθρο παρουσιάζει ορισμένα χρήσιμα στοιχεία για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής και το ευρύ κοινό σχετικά με ένα από τα πιο επίκαιρα ζητήματα της Μεσογείου: την αντιμετώπιση της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας, καθώς και την προστασία των καρχαριών και των βάτων που κινδυνεύουν με εξαφάνιση.

«Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης έχουν πετύχει αυτό που η πολιτική πίεση και η διπλωματία δεν έχουν καταφέρει ακόμη», επισημαίνει ο Καθηγητής Marco Milazzo,  Καθηγητής Οικολογίας στο Πανεπιστήμιο του Παλέρμο και πρώτος συγγραφέας του άρθρου. «Η πρόσφατη δημοσίευση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εικόνων και βίντεο προστατευόμενων καρχαριών να πωλούνται στις αγορές του Monastir και της Kelibia στην Τυνησία, είχε ως επακόλουθο αρκετοί τοπικοί και διεθνείς οργανισμοί να προβούν σε επίσημη διαμαρτυρία κατά της κυβέρνησης της Τυνησίας. Ευτυχώς, η απάντηση δεν καθυστέρησε σημαντικά και εν αναμονή της επανεξέτασης της εθνικής νομοθεσίας, η κυβέρνηση της Τυνησίας κοινοποίησε ένα έγγραφο σε όλες τις τοπικές αρχές της χώρας με στόχο την εφαρμογή απαγόρευσης της αλιείας, της εκφόρτωσης και της εμπορίας διαφόρων ειδών καρχαριών και βάτων υπό υψηλό κίνδυνο εξαφάνισης στη Μεσόγειο».

Τα πρόσφατα μέτρα που ελήφθησαν από την κυβέρνηση της Τυνησίας αποτελούν ένα πρώτο βήμα που ενδεχομένως να συμβάλλει στην αλλαγή της αλιευτικής πολιτικής και σε άλλες χώρες της Μεσογείου, συμπεριλαμβανομένων πολλών χωρών της ΕΕ, οι οποίες συγκαταλέγονται μεταξύ των κυριότερων εξαγωγέων και εισαγωγέων αλιευτικών προϊόντων ελασμοβράγχιων  παγκοσμίως. Σύμφωνα με τον πρόσφατα δημοσιευμένο χάρτη πορείας της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, η αλλαγή πολιτικής θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει δράσεις για  την αποτελεσματική αντιμετώπιση της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας, ελέγχους σε λιμάνια και βιομηχανίες μεταποίησης, αύξηση της ιχνηλασιμότητας και της ασφάλειας των θαλασσινών (είδη καρχαριών πωλούνται συχνά ως ξιφίες σε Ιταλία και Ελλάδα, ενώ προστατευόμενα είδη πωλούνται εσκεμμένα με λανθασμένη σήμανση), καθώς και τη δημιουργία θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών για την προστασία των καρχαριών και των βάτων που κινδυνεύουν με εξαφάνιση.

Kαρχαρίες και σαλάχια, που έχουν αξιολογηθεί ως Κινδυνεύοντα (EN) και Κρισίμως Κινδυνεύοντα (CR), σύμφωνα με την Μεσογειακή Κόκκινη Λίστα Απειλούμενων Ειδών της Διεθνούς Ένωσης της Προστασίας της Φύσης (IUCN), εκφορτώνονται σε λιμάνια και διατίθενται στο εμπόριο σε χώρες της Μεσογείου, πολλά από τα οποία είναι και προστατεύμενα είδη. Το σπάνιο είδος Ρινόβατος (Rhinobatos rhinobatos) (A) στη Λιβύη, το Πλατυσέλαχο (Gymnura altavela) (B) και ο Ρυγχοκαρχαρίας (Isurus oxyrinchus) (C) στην Ελλάδα.

«Στη Μεσόγειο Θάλασσα, η στοχευμένη αλιεία καρχαριών και βάτων διεξάγεται κατά παράδοση από χώρες της Βόρειας Αφρικής, αποτελώντας ένα σημαντικό εμπόδιο στην αποτελεσματική προστασία τους εδώ και δεκαετίες. Τα παράκτια ύδατα της Βόρειας Αφρικής φιλοξενούν ένα μεγάλο αριθμό ειδών ελασμοβράγχων, εκ των οποίων το 50% κινδυνεύει με εξαφάνιση”, επισημαίνει ο Δρ. Carlo Cattano, ερευνητής στον ζωολογικό σταθμό Anton Dohrn στη Σικελία.

«Σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία του FAO, η Τυνησία διαθέτει τον μεγαλύτερο αλιευτικό στόλο της Βόρειας Αφρικής για την αλίευση ελασμοβράγχιων μετά τη Λιβύη, ενώ οι χώρες της Βόρειας Αφρικής εκφορτώνουν το 70% των αλιευμάτων ελασμοβράγχιων στη Μεσόγειο. Ωστόσο, τα δεδομένα αυτά δε λαμβάνονται υπόψη σε μεγάλο βαθμό», συμπληρώνει ο Yποψήφιος Διδάκτορας του Πανεπιστημίου Πατρών και Υπεύθυνος Προγραμμάτων Αλιείας της iSea, Ιωάννης Γιώβος.

Η πολιτική αστάθεια της περιοχής σε συνδυασμό με την πρόσφατη πανδημία έχουν περιορίσει σημαντικά την οικονομία των χωρών της Βόρειας Αφρικής, με τον τουρισμό να καταρρέει. «Υπάρχει μια παρατηρηθείσα αύξηση της παράνομης αλιείας σε αυτές τις χώρες, λόγω της υψηλότερης ζήτησης για κρέας καρχαρία, της αλιείας για ιδιοκατανάλωση και της ζήτησης από την Ασιατική αγορά. Όλα τα παραπάνω, θέτουν τα ελασμοβράγχια σε ακόμα μεγαλύτερο κίνδυνο εξαφάνισης σε σχέση με πριν και επιβάλλεται να δράσουμε πριν είναι αργά», συμπεραίνει η Δρ. Sara Al Mabruk, ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο Omar Almukhtar στη Λιβύη και ιδρύτρια της περιβαλλοντική οργάνωσης Marine Biology Libya.

Milazzo M., Cattano C., Al Mabruk S.A.A., Giovos I. (2021) Mediterranean sharks and rays need action. Science, 371(6527), pp. 355-356. DOI: 10.1126/science.abg1943

LINK: https://science.sciencemag.org/content/371/6527/355.2

Το πρόγραμμα «Fishing For Litter» συνεχίζεται και για το 2021!

/in

Σε συνέχεια της επιτυχημένης πορείας του προγράμματος «Fishing For Litter», το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανασίου Κ. Λασκαρίδη και η περιβαλλοντική οργάνωση iSea ανακοινώνουν τη συνέχεια του για το έτος 2021 σε όλα τα λιμάνια που ήδη υλοποιείται (Αλεξανδρούπολη, Βόλο, Θεσσαλονίκη και Καβάλα), καθώς και την επέκτασή του στο Ηράκλειο, τη Λέσβο, την Πάτρα, τα Χανιά και τη Χίο.

Κατά τον Οκτώβριο-Δεκέμβριο του 2019, το «Fishing For Litter» υλοποιήθηκε πιλοτικά στα λιμάνια της Νέας Μηχανιώνας και της Καβάλας με τη συμμετοχή 8 αλιευτικών σκαφών. Το 2020, το πρόγραμμα συνεχίστηκε, με τη συμμετοχή συνολικά 18 αλιευτικών σκαφών στα λιμάνια της Αλεξανδρούπολης, του Βόλου, της Θεσσαλονίκης και της Καβάλας.

Κύριοι στόχοι του προγράμματος αποτελούν η ευαισθητοποίηση της αλιευτικής βιομηχανίας και η αλλαγή των πρακτικών διαχείρισης των απορριμμάτων αλιευτικής βιομηχανίας, η απομάκρυνση θαλάσσιων απορριμμάτων, καθώς και η συλλογή δεδομένων για τη θαλάσσια ρύπανση του πυθμένα σε βάθη που δεν μπορούν να προσεγγιστούν εύκολα με άλλα μέσα. Τα δεδομένα που συλλέγονται συμβάλλουν στην υλοποίηση της Οδηγίας-Πλαίσιο για τη Θαλάσσια Στρατηγική (2008/56/ΕΚ).

Βρείτε το σχετικό Δελτίο Τύπου εδώ.